Wie een schuur of overkapping zelf bouwt, kijkt ook kritisch naar de ramen van het huis. Zit daar nog enkel glas in, of dubbel glas uit de jaren tachtig, dan stook je elke winter een deel van je geld naar buiten. De logische vraag voor een klusser: kan er HR++ glas in mijn bestaande kozijn, en hoeveel daarvan kan ik zelf? Het antwoord begint bij de sponning.

Welk glas zit er nu in?

Eerst vaststellen wat je hebt. Enkel glas herken je direct: een losse glasplaat zonder tussenruimte. Dubbel glas heeft twee platen met een spouw ertussen, en op de afstandhouder tussen de ruiten staat vaak een code of productiejaar. Dubbel glas van voor pakweg 1995 is meestal gewoon dubbel glas zonder isolerende laag, en dat isoleert fors minder dan HR++.

Een handige controle is de vlamtest. Houd in het donker een aansteker bij de ruit en kijk naar de weerspiegelingen. Bij HR-glas heeft een van de vlammetjes een afwijkende kleur, met een roze of blauwe gloed. Dat komt door de isolerende laag op het glas. Zie je alleen gelijke, gele vlammetjes, dan zit er geen laag op en valt er winst te halen.

Condens tussen de twee glasplaten is een verhaal apart. Dan is de afdichting van de ruit lek en is de isolatiewaarde grotendeels weg. Zo’n ruit knapt niet meer op en is aan vervanging toe.

Past HR++ in je sponning?

Hier wordt het meten serieus. HR++ glas is veel dikker dan enkel glas. Een gangbare opbouw is twee glasbladen van 4 millimeter met een spouw van 16 millimeter ertussen, samen zo’n 24 millimeter. Enkel glas is 4 tot 6 millimeter, oud dubbel glas zit daar met ongeveer 18 millimeter tussenin. Vraag bij de glasleverancier altijd de exacte opbouw en dikte op van de ruit die je wilt bestellen, want die verschilt per uitvoering.

Haal voor het meten een glaslatWat is een glaslat? Met glaslatten worden ruiten of eventueel ander plaatmateriaal omlijst en op hun plek gehouden. Een glaslat is meestal van hardhout en soms van kunststof of aluminium.... los en meet de diepte van de sponning: de ruimte van de aanslag tot de buitenkant waar de glaslatWat is een glaslat? Met glaslatten worden ruiten of eventueel ander plaatmateriaal omlijst en op hun plek gehouden. Een glaslat is meestal van hardhout en soms van kunststof of aluminium.... weer tegenaan komt. In die diepte moet het volledige glaspakket passen, plus ruimte voor de steunblokjes en de afdichting rondom. Meet daarnaast de dagmaat, zodat je weet welk formaat ruit je nodig hebt, en bekijk de staat van de glaslatten. Zijn die verweerd, bestel dan meteen nieuwe.

Komt de sponning dieptekort, dan is bij een houten kozijn vaak nog wat mogelijk. Een timmerman of glaszetter kan de sponning uitfrezen of werken met een aangepaste glaslatWat is een glaslat? Met glaslatten worden ruiten of eventueel ander plaatmateriaal omlijst en op hun plek gehouden. Een glaslat is meestal van hardhout en soms van kunststof of aluminium..... Ook bestaat er dunner isolatieglas met een smallere spouw, dat iets minder isoleert maar wel past. Bij kunststof kozijnen kan het profiel niet worden uitgefreesd. Soms past er met een andere glaslatWat is een glaslat? Met glaslatten worden ruiten of eventueel ander plaatmateriaal omlijst en op hun plek gehouden. Een glaslat is meestal van hardhout en soms van kunststof of aluminium.... toch dikker glas, maar vaak is het kozijn zelf daar de grens.

Wat levert het op?

De cijfers maken de klus de moeite waard. Milieu Centraal rekent voor dat het vervangen van al het enkel glas in een gemiddelde hoekwoning, zo’n 22 vierkante meter, door HR++ glas ongeveer 260 kubieke meter gas per jaar scheelt. Dat is bij de langetermijngasprijs waar Milieu Centraal mee rekent zo’n 350 euro per jaar. Kom je van gewoon dubbel glas, dan is de besparing kleiner maar nog steeds merkbaar: ongeveer 70 kubieke meter gas, zo’n 90 euro per jaar. Daar komt comfort bij dat je niet op de rekening ziet: minder koude straling bij het raam en minder condens op de ruit.

Zelf doen of laten doen

Een handige klusser kan een flink deel van het voorwerk prima zelf. Het glastype herkennen, de sponning en dagmaat opmeten, glaslatten voorzichtig verwijderen en oude kitresten wegsteken: dat is allemaal goed te doen met gereedschap dat je al hebt. Ook een kleine ruit in een schuur of bovenlicht vervangen is voor een ervaren doe-het-zelver haalbaar.

Bij grote ruiten in de woning ligt dat anders. Een flinke ruit HR++ weegt al snel enkele tientallen kilo’s en moet zonder spanning en op de juiste steunblokjes in de sponning komen te staan. Gaat dat mis, dan breekt het glas of ontstaat er op termijn lekkage langs de randen. Ook de waterdichte afdichting rondom luistert nauw: een kiertje in de kit en er trekt vocht in het hout. Voor dat deel van het werk schakel je een vakman in; op ads-services.nl/glas-vervangen/isolatieglas lees je hoe zo’n glaszetter het inmeten en plaatsen aanpakt en welke garantie daarbij hoort. Jij kunt dan nog steeds het schilderwerk van de glaslatten en de afwerking binnen zelf oppakken.

Subsidie via de ISDE

Er is nog een reden om het plaatsen niet zelf te doen. Voor isolatieglas bestaat de ISDE, een landelijke subsidieregeling van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. In 2026 krijg je als woningeigenaar 25 euro per vierkante meter HR++ glas, en het dubbele wanneer je binnen twee jaar een tweede isolatiemaatregel neemt. Je moet minimaal 3 vierkante meter glas vervangen en, belangrijk voor de klusser, het werk moet door een bouwbedrijf of installateur worden uitgevoerd. Wie alles in eigen beheer plaatst, loopt de subsidie mis. Kijk op rvo.nl voor de actuele bedragen en voorwaarden voordat je bestelt.

Meten is het halve werk

De volgorde is simpel. Stel vast welk glas je hebt, meet de sponning en de dagmaat, en leg die maten naast de dikte van het HR++ pakket dat je wilt. Past het, dan weet je precies wat je zelf kunt voorbereiden en waar de vakman het overneemt. Zo haal je het maximale uit je kozijnen zonder ze te vervangen, en betaalt het raam zich elk stookseizoen een stukje terug.